Школьная работніца

З пляцоўкі Вікікрыніцы
Jump to navigation Jump to search
Школьная работніца
Верш
Аўтар: Якуб Колас
1909
Крыніца: http://yakubkolas.ru/shkolnaya-rabotnitsa


На краю сяла глухога
      Паміж ліп разложных
Прытуліўся дом убога,
      Як жабрак набожны.

Пахілілася гарожа,
      Ў дзірах дах зіяе…
Непрытульна, непрыгожа
      Школка выглядае!

Насцеж зяўраюць вароты,
      Чуць ліпяць і дзверцы.
Дзве бярозкі, як сіроты,
      Гінуць ў паняверцы.

Ціха. Ночка. Нічагутка
      Навакол не дрогне,
Хіба толькі дах ціхутка,
      Як стары, застогне.

Вёска спіць — пара глухая,
      Позняя часіна.
Не спіць толькі маладая
      У школцы дзяўчына.

Свеціць лямпа перад ёю,
      Ціха, бы ў магіле.
Многа працы ёй з дзятвою,
      Каб разняць ім крылле,

Каб разблытаць з павуціны
      Разумок дзіцячы.
Ды не страшны для дзяўчыны
      Трудныя задачы.

Хоць над ёю цьма глухая
      І вісіць абухам,
Ды дзяўчына маладая
      Не падае духам.

Вучыць дзетак з дня ў дзянёчак,
      Кніжкі ім чытае,
Раскатурхаць разумочак
      Дзеткам памагае.

Рада радасцю дзяцінай,
      Смутна іх бядою.
Не нацешацца дзяўчынай
      Дзеткі маладою.

Так у цяжкай тэй рабоце
      Траціць дні дзявочы,
Каб галоце і бядоце
      Цьму рассеяць ночы.

Сцішна ў вёсцы. Думка-смута
      Часта душу томіць,
І часамі боль зло-люта
      Ў сэрцы загамоніць,

І агорне журба нейка,
      Няміла нічога,
І не знойдзеш чалавека
      Чулага, жывога…

Поп і пісар — чужаніцы,
      Іх свая дарога:
Рвуць, як могуць, ад дурніцы,
      Мужыка сляпога.

Цяжка, беднай, ёй часамі:
       «Власти» насядаюць,
Поп і земскі з пісарамі
      Скрыва паглядаюць

На дзявочыя старанні,
      На яе работу.
Толькі ж вера ў сілу знання
      Ёй дае ахвоты.

Цёмна ў вёсцы, беспрасветна.
      Цяжка, цяжка школе.
Ды праз школу непрыкметна
      Прыйдзе шчасце-воля.

Не загінуць край і людзі,
      Пасынкі народу,
Калі ў краі гэтым будзе
      Ззяць прамень свабоды.

(1909)