Перайсці да зместу

Старонка:Taraškiewič. Biełaruskaja hramatyka dla škoł (1931).pdf/57

З пляцоўкі Вікікрыніцы
Гэта старонка была вычытаная

ŭ tym samym skłonie, jak i toje słowa, da jakoha jano adnosicca. Naprykład: Astaŭsia adzin syn, sirata. Ech ty, Nioman, raka. Janka, brat majho tawaryša, wielmi lubić palawańnie.

Prydatak z usimi tymi słowami, što da jaho adnosiacca, wydzialajecca koskami(,).

Zwarotak tak sama wydzialajecca koskami. Radzi, Boža, žyta! Śpi, naš miléńki sakolik! Braćcia, ci zmožam hramadzkaje hora?

§110. U pisanaj mowie stawiacca roznyja znak prypynku.

Punkt (.) stawicca paśla kožnaha zakončanaha skazu.

Koska (,) wydzialaje zwarotak, prydatak, dadanyja skazy z asnoŭnaha i raździalaje padobnyja čaściny ŭ zlitym skazie. Naprykład: Latuć da nas, latuć jany z dalokaj, ciopłaj starany, niasiecca kryk ich nad ziamloj, bo bačuć ŭžo kraj rodny woj.

Koska zwyčajna staić pierad a, bo, ale, kali, dzié, jaki, katory, chto, što, choć i ŭ inšych razoch.

Koska raździaliaje tak sama i niezaléžnyja skazy, kali jany duža karotkija, albo pamiž imi staić i, a, ale. Léta źbiraje, a zima prajadaje. Zahrymiéŭ hrom, i pajšoŭ doždž. Smačny žabie harèch, ale zuboŭ Boh nia daŭ.

Kali-ž niezaléžnyja skazy ničym nia źwiazany i nia zusim karotkija, to pamiž imi stawicca punkt z koskaj (;). Naprykład: Wiasnoju kosy sonca što-dzień robiacca ciaplejšymi. Ptuški piajuć zyčniej i wiesialej; pierajka na ich aświažajecca, i sami jany ažyŭlajucca.

Dwa punkty (:) stawiacca:

1) pierad pieraličéńniem, kali jošćsłowa, što abyjmuje ŭsio pieraličánaje, naprykład: Hod maje čatyry pary: wiasnu, leta, wosień, zimu.

2) pamiž niezalèžnymi skazami, kali adzin abjaśniaje druhi — Tut nia handal, tut nia krama: niama dziohciu, niama soli. Naahuł, dwa punkty blizka toje samaje, što słowa značyć.

Praciažnik () stawicca paśla pieraličéńnia, dzié prapuščana nièjkaje słowa i, naahuł, tam, dziè chočam praciahnuć uwahu čytara, naprykład: wiasna, léta, wosień i zima — pary hodu. Padsadzi — sarwu ja hrušku.