Перайсці да зместу

Старонка:Kastuś Kalinoŭski, «Mužyckaja Praŭda» i ideja Niezaležnaści Biełarusi (1933).pdf/20

З пляцоўкі Вікікрыніцы
Гэта старонка была вычытаная

Fakt hety sympatyi rasiejskaj demokracyi da polskaha paŭstańnia astudziŭ całkom. Lepšyja adnak ludzi Biełarusi — jak Kalinoŭski i Litwy jak ks. A. Mackiewič, pry pomačy polskaha paŭstańnia, nawat i pry pomačy paŭstańnia šlachockaha, nie pakidali dalej nadziei ŭzwarušyć swaje narody tak-ža da paŭstańnia, adnak za ich ułasnuju wolu i dolu.

Ale słaŭnyja henyja rasiejskija demokraty mieli prociŭ polskaha paŭstańnia i zaściarohi tak-ža charaktaru socyjalnaha. Jany byli prociŭ šlachockaj Polščy, a stajali za Polšč sialanskuju. „Abjawiecie Polšč sialanskaj, a tady mnoha z plamion sławianskich, a badaj usie, za wami pojduć“ (Do Polski… 36—37), pisaŭ Bakunin.

Pawodle rasiejskich demakrataŭ, Polšč pawinna być nie šlachockaj i nie adzinaj sucelnaj dziaržawaj u miežach 1774 h., a pawinna stwaryć z ziemlaŭ daŭniejšaj Polščy sajuz wolnych narodaŭ, złučanych wolnaj federacyjaj.

Da federacyi hetaj mieła dałučycca tak-ža i Rasieja, bo i jana mieła być uciahnuta ŭ paŭstańnie prociŭ caryzmu, imperyjalizmu i prociŭ socyjalnaha ŭcisku. Ale rasiejskamu narodu tak-ža treba było pakazać, čamu jany majuć iści razam z palakami. „Kali ŭ Rasiei na wašych ściahoh nia ŭbačać padziełu ziamli i woli prawincyjam — kaža Bakunin, — to naš wam spahad ničoha nie pamoža, a nas zahubić“ (Письма… 88).

Woś-ža wialikija hetyja idei mieli silny ŭplyŭ i na biełaruskuju demakratyčnuju intelihiencyju. Palityčny romantyzm sapraŭdy łunaŭ nad biełaruskaj staronkaj u formie swajho rodu niezaležnickich idejaŭ.