вылучаўся на твары, а ў вачох гарэў хваравіты ліхаманкавы агонь. Як убачыў Лясьніцкага і Ніну, ён памкнуўся быў усьміхнуцца, але замест усьмешкі вышла ў яго нейкая дражліва-едкая грымаса. Наогул гэта грымаса цяпер вельмі часта ўсплывала на яго твар.
Ніна запрасіла яго сесьці на лаўку і, калі ён адмовіўся, настойліва паўтарыла сваё запрашаньне.
— Мне цяжка так з табой гаварыць, калі ты будзеш стаяць.
Халіма сеў. Ён сеў неяк бокам да Ніны, не глядзеў на яе, упяў у дальні куток свой цяжкі неўвароткі погляд. Ён першы пачаў гаварыць — запытаў нездаволена, груба:
— Чаго прышла?
— Прышла паглядзець на свайго першага мужа.
— А другіх у цябе многа было?
Ніна на момант замоўкла, уражаная яго грубасьцю. А тады сказала яму з ціхім дакорам:
— Ты хочаш мяне зьневажаць? Гэта — самае лёгкае. Я чакала, што ты возьмеш больш трудны і… больш сумленны напрамак…
Халіму гэта, відаць, троху дадзела. Ён сказаў ужо больш лагодна і мякка:
— Калі хочаш, дык давай пагутарым… Ты пытайся, што табе трэба…
Ніна памаўчала з хвіліну і потым запытала з ледзь чутным болем і ласкай у голасе:
— Скажы, Халіма, калі ты стаў нашым ворагам?
Халіма нездаволена паморшчыўся.
— У яго запытай (кінуў на Лясьніцкага) — ён табе скажа. Я яму ўсё расказаў…
Тады хвіліны дзьве, а мо‘ й больш, маўчалі. Халіма нецярпліва затурбаваў:
— Ну, што яшчэ?
— Яшчэ… Што яшчэ… Ага… Мне, вось, цяжка пытацца ў цябе — ня пэўна я ў тваёй шчырасьці. Калі хочаш, скажы — гэта будзе апошняе запытаньне: ці любіў ты мяне калі-небудзь, ці было тады паміж нас шчырае нешта, сапраўднае?..
