„Чаму-ж не казаў нічога Андрэй? Ці ён хаваўся, ці проста забыўся, як тады пра Ніну?“
— Калі гэта ў вас… было?
Тады Макрына расказала ўсё па-парадку:
— Як была я некалі ў горадзе, дык Андрэй казаў мне, каб я, калі што-якое, пераяжджала зусім у горад. Тады ў нас з ім ня было яшчэ нічога. Ну, ты-ж ведаеш… я чакала цябе, усё думала, што ты мяне любіш… А тады — помніш? — ты прыехаў быў і я пазнала, што ты ўжо інакшы зусім. Тады я прадала ўсё і паехала ў горад. Ён мне памог паступіць на працу і наогул так добра са мной абышоўся — тлумачыў усё, навучаў… ведама, што я тады разумела?.. А потым ён мне зусім упадабаўся — добры такі, ласкавы, разумны… Я сама неяк сказала яму, што кахаю… а што-ж там маўчаць, тут-жа няма ніякага сораму. Ну й сталі мы жыць з ім… У царкве не вянчаліся… усё роўна. А цяпер вось выпала разлучыцца… пасумуем троху, дык тады мацней будзем кахаць адзін аднаго… гэта яшчэ лепей…
Лясьніцкі хадзіў па пакою, усё пільней і пільней прыглядаўся да Макрыны і пачынаў заўважваць нешта новае ў ёй — ці можа ў сваім пачуцьці да яе, у сваім настроі. Адчувалася нейкая дзіўная незразумелая двоістасьць. Ён перабіраў поглядам кожную рысачку яе твару — і ўсё здавалася тым самым ранейшым, знаёмым, здавалася — во нядаўна зусім, толькі што цалаваў гэтыя вусны і вочы і зараз зноў будзе цалаваць — яна сама падыйдзе, падыме свае чорныя вішні, усьміхнецца і скажа — ну, пацалуй! — І ў той самы час здавалася, што ўсё ў яе — чужое, незнаёмае, што ніколі ён не цалаваў яе, а каб і пацалаваў, дык-бы не адчуў асалоды (нават уяўлялася, якое-б пустое і шурпатае было прыткненьне яе вуснаў), здавалася, што гэта першы раз яна сустрэлася з ім і толькі прыкідваецца, што даўно знаёмая, блізкая.
Каб бяз болю і бяз крыві адцяць у чалавека руку і пакласьці яе поплеч з ім, ён-бы глядзеў на яе прыблізна з такім адчуваньнем, як глядзеў цяпер Лясьніцкі на Макрыну. І гэта двоістасьць ня была роўнастайнай. Яна кожную хві-