Гэта быў тэрмальны парадак. Статут (арт. 11) прадугледжвае той выпадак, калі астальныя браты будуць малыя, ці каго-небудзь з братоў у зямлі ня будзе. Калі браты разам не захочуць шукаць галоўшчыны, тады той брат, які застанецца ў доме і сышча галоўшчыну, не павінен дзяліцца ні з кім.
У 1520 годзе скардзілася баярыня Медніцкага павету Цыцэлія Васноўка на дзядзькавічай сваіх—Юхна і Самуіла Андрушковічай, што дзяржаць яе айчызны маёнтак. Апошнія так адказвалі: брат яе родны, а іх дваюрадны Балтромей Васковіч забіў брата свайго роднага Івахна „Мардерскимъ обычаемъ". І перад тым яны ўжо мелі права, і суд знайшоў таго дзядзьковіча Балтромея вінаватым і „сказаў ім на іх галоўшчыны сто коп грошай; а она у правѣ с ними не хотела стояти". Суд пастанавіў увязаць іх у той маёнтак. А брат той, Бартоломей, уцёк, а яны той маёнтак і да гэтага часу трымаюць. Судзьдзі запыталі Цыцэлію, ці была яна падзелена з братам сваім „у выправе сваёй". Тая адказала, што „не была дельна". Тады судзьдзі пастанавілі:
„и мы, порозумевши, ижъ она въ тотъ часъ, коли брата ее вбито, не хотела правомъ головщины на брате своемъ искати, а они, будучи дядьковичи, в то ся вложили и за голову брата своего головщину зыскали, сказали есмо межи ними тымъ обычаем: маеть тое Цыцэлія половину отчизны свое держати, а тымъ дядьковичомъ ее, Юхну а Самуилу, другую есмо половицу сказали держати, для тое причины, ижъ они брата своего голову зыскали“[1].
Артыкул 18 трактуе аб адказнасьці дамавога гаспадара за шкоду ў яго доме ці гвалт на дарозе, калі гэта адбылося „з волею або е прн- казаньем’ь або е ведомостью" яго. Гаспадар дому павінен у такім выпадку сваімі пенязьмі той разбой ці шкоду „оправоватн, а тых злодеев некага “.
Гэты артыкул перадае норму дзейнічаўшага ў Літоўскім княстве звычаёвага права, формуляваным у судовым прыгавары гаспадарскага суду 1519 году па справе аб забойстве п. Венслава Скіндзярэвіча:
„и мы тому порозумевши ижъ тотъ обычай естъ и права въ панстве господаря нашого: „коли въ чием дому будеть гость раненъ або вбитъ, маеть вбийци господарь домовый искати, а головщину маеть самъ платити“[2].
Артыкул 20 ўстанаўляе адказнасьць за гвалт, але не дамавы, які прадугледжаны 1—2 артыкуламі таго-ж разьдзелу VII,—а так званы „польный"—на полі, суседзкі. Кара—дванаццаць рублёў грошай скрыўджанаму і столькі-ж гаспадару каралю. „Польный гвалт" быў самым звычайным шляхецкім злачынствам, якое зьяўлялася на глебе заблытаных зямельных адносін шляхты.