Перайсці да зместу

Пачатковая географія (1925)

З пляцоўкі Вікікрыніцы
Пачатковая географія
Падручнік
Аўтар: Міхайла Грамыка
1925 год
Іншыя публікацыі гэтага твора: Пачатковая геаграфія.

Спампаваць тэкст у фармаце EPUB Спампаваць тэкст у фармаце RTF Спампаваць тэкст у фармаце PDF Прапануем да спампаваньня!




МІХАЙЛА ГРАМЫКА

ПАЧАТКОВАЯ
ГЕОГРАФІЯ





БЕЛАРУСКАЕ ДЗЯРЖАЎНАЕ ВЫДАВЕЦТВА
МЕНСК —— 1925

МІХАЙЛА ГРАМЫКА

ПАЧАТКОВАЯ
ГЕОГРАФІЯ

ВЫДАНЬНЕ ДРУГОЕ, ВЫПРАЎЛЕНАЕ



БЕЛАРУСКАЕ ДЗЯРЖАЎНАЕ ВЫДАВЕЦТВА
МЕНСК —— 1925



БДВ. № 54. 1-я Дзярж. Друк., зак. № 455. Галоўлітбел 5517. Лік экз. 60000.

ЗЬМЕСТ.

Стар.

.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
3
Круг першы.
Якую навуку пачынаем
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
5
Хата. Школа. Панадворак
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
Вуліца
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
13
Сад
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
Плян
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
14
Карта
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
16
Кірунак. Паўднёвая лінія. Магнэсавая стрэлка
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
17
Як выглядае наша ды іншыя старонкі. Паверхня. Раўніна. Узгоркавая раўніна. Вышыня над роўнем мора. Нізіна і плоскаўзвышша. Узгоркі й горы. Часткі гары. Ланцуг. Хрыбет. Даліна. Цясьніна
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
23
Вада на зямлі. Выпарваньне. Земныя пароды. Парахненьне. Глеба. Грунтовая вада. Ваданосныя пласты. Крыніца. Мінеральныя крыніцы. Здароўніцы
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
28
Жыцьцё рэчкі. Рэчка. Рэчышча. Берагі. Пачатак. Прытока. Вусьце. Вадазбор. Вадаспад. Парог. Падзелы
ракі. Дняпроўскія парогі. Адклады. Даліна. Раўчак, роў, яр
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
32
Возера. Востраў. Паўвостраў. Пярэсмык. Затока
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
39
Балота. Дрыгва. Торф
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
41
Паветра. Вецер. Віхор. Прычына вятроў. Атмосфера. Ціск паветра. Газы. Барометр. Тэрмомэтр. Тэмпэратура
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
43
Ападкі атмосфэрныя. Вадзяная пара. Туман. Воблак. Раса. Дождж. Шэрань. Сьнег
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
46
Надвор‘е й клімат. Сярэдняя тэмпэратура. Дажджамер
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
48
Расьліны. Уплыў клімату й глебы. Мяшаныя лясы. Ігластыя лясы. Ліставыя лясы. Стэпы. Тундра. Расьлінныя пасы
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
51
Жывёлы. Дамовыя. Дзікія. Прыстасаванасьць. Краіна жывёл
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
53
Чалавек. Мова. Племя. Раса. Жоўтая раса. Чорная раса. Белая раса. Уплыў прыроды
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
56
Круг другі.
Цікавыя зьявы ў нашым ды іншых краёх. Пескавік. Гліністы лупняк. Пластавыя пароды. Скамянеласьці. Аб чым гавораць чарапашынкі
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
62
Адкуль каменьні на палёх. Граніт. Крышталі. Мінэралі. Вечны сьнег і сьнегавая мяжа. Зерналёд. Ледавік. Ледавіковае каменьне. Ледавіковыя навалы
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
64
Пячэры. Нацёкі і накапкі
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
70
Мора. Хваля. Празрыстасьць. Колер. Салонасьць. Берагавая лінія. Прыплыў і адплыў. Напад. Затокі і букты. Порт. Маяк. Выдмы
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
71
Вульканы й землетрасеньні. Везуві. Форма. Жорала. Выбух. Пахаджэньне вульканічнага выбуху і тэмпэратура ў глыбіні. Гэйзэр
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
78
Куля земная. Кругавід. Выпукласьць зямлі. Кулістасьць зямлі. Акружына зямлі. Папярочнік
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
84
Глёбус. Лініі глёбуса
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
87
Вярчэньне зямлі каля восі. Дзень і ноч. Вярчэньне зямлі. Дзень і ноч. Вярчэньне зямлі навокал сонца. Плянэты. Месяц. Зэніт. Зваротнік. Падканцавоснае кола
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
89
Сухазем‘е й акіян. Контынэнты. Часткі сьвету. Акіяны. Контынэнтавая і акіянічная паўкулі. Маршчынавыя горы. Акіян. Жыцьцё ў акіяне. Каралі. Пахаджэньне астравоў
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
94
Клімат. Залежнасьць клімату ад шырыні. Кліматычныя пасы. Клімат морскі і контынэнтавы. 1. Гарачы пас. 2. Два мерныя пасы. 3. Два халодныя пасы. Залежнасьць клімату ад вышыні над роўнем мора і ад раскладу гор. Вятры. Брызы. Мусоны. Пасаты. Морскія плыні
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
102
Расьліны. І. Канцавосны пас. II. Пас ігластых дрэў. III. Пас мяшаных лясоў. IV. Пас ліставых дрэў. Ѵ. Стэпы. VI. Пас вечна-зялёных дрэў. VII. Пас пустынь. VІІI. Пас зваротнікавых расьлін. ІХ. Пас горных расьлін
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
108
Жывёльны сьвет. I. Падканцавосны абшар. II. Эўропэйска-Азійскі абшар. III. Паўночна-Амэрыканскі абшар. IV. Індыйскі абшар. V. Афрыканскі абшар. VI. Паўднёва-Амэрыканскі абшар. VII. Аўстралійскі абшар
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
116
Чалавек. Шчыльнасьць залюдненьня. I. Белы чалавек. II. Чорны чалавек. III. Жоўты чалавек. Мова; 1) славяне, 2) германцы, 3) романцы. Вера. Заняткі. Бадзяжныя народы. Вандроўныя народы. Аселыя. 1) Ральніцтва. 2) Прамысловасьць. 3) Мена. 4) Шляхі зносін
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
127
Дзяржава. 1) Монархія. 2) Монархія констытуцыйная. 3) Рэспубліка. 4) Савецкая рэспубліка
.       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .       .
143

Заўважаныя абмылкі.
Ста-
ронка
Радок НАДРУКОВАНА: ПАТРЭБНА:
34
40
43
48
48
48
49
57
62
96
135
137
141
10ніз
9 верх
13
15
16
17
16 ніз
1верх
8
табліца
1ніз
9 верх
1
Нашуюпадзелім
Калічастка
Нагары
цёпла ці халодна
воблачнае,
суха,
36°:3-12°
асооную
торп
Ледаватае
ральнітва
вырабляюпь
вандруючым
Нашую падзелім
Калі частка
На гары
цёпла ці халодна;
воблачнае;
суха;
36°:3=12°
асобную
торф
Лёдавае
ральніцтва
вырабляюць
вандроўным

  1. У арыгінальным выданьні няма, дададзена дзеля зручнасьці. (Вікікрыніцы )

Гэты твор знаходзіцца ў грамадскім набытку ў Беларусі і ЗША, бо тэрмін абароны выключнага права, які доўжыцца на тэрыторыі Беларусі 50 гадоў, скончыўся.


Падрабязней гл. у дакументацыі.